A mëson Kurani se Teurati është korruptuar?
A ishte Teurati i besueshëm në kohën e Muhamedit?
Siç pamë më parë, nga disa pasazhe të Kuranit, Allahu konfirmoi besueshmërinë e Teuratit — ose të paktën të disa pjesëve të Teuratit — që ekzistonte në kohën e Muhamedit, në shekullin VII.
Megjithatë, i dashur lexues, mund të pyesësh veten nëse në Kuran ka edhe ajete që thonë se Teurati ishte korruptuar në atë kohë.
Pasazhi i Kuranit që citohet më shpesh për të treguar se teksti i Teuratit është korruptuar është Surja Al-Bekare 2:79.
فَوَيْلٌۭ لِّلَّذِينَ يَكْتُبُونَ ٱلْكِتَـٰبَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هَـٰذَا مِنْ عِندِ ٱللَّهِ لِيَشْتَرُوا۟ بِهِۦ ثَمَنًۭا قَلِيلًۭا ۖ فَوَيْلٌۭ لَّهُم مِّمَّا كَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَوَيْلٌۭ لَّهُم مِّمَّا يَكْسِبُونَ
“Mjerë ata që me duart e veta shkruajnë Librin e pastaj thonë: ‘Ky është prej Allahut’, për të fituar me të një fitim të vogël. Mjerë ata për atë që kanë shkruar duart e tyre dhe mjerë ata për atë që fitojnë!”
— Surja Al-Bekare 2:79
Komentuesi i madh i Kuranit, At-Taberiu, i identifikoi udhëheqësit hebrenj të Medinës si subjektet kryesore të këtij ajeti.
Për këtë arsye, disa myslimanë argumentojnë se “Libri” i referohet Teuratit, i cili iu besua hebrenjve.
Prandaj, myslimanët mund të thonë se ky tekst mëson qartë se hebrenjtë e shtrembëruan tekstin e Teuratit dhe më pas pretenduan: “Ky është prej Allahut.”
Në pamje të parë, ky interpretim mund të duket i arsyeshëm. Megjithatë, duhet të marrim parasysh sa vijon:
Ajeti nuk thotë se cilin libër shkruan hebrenjtë. Prandaj, nuk është e sigurt nëse “Libri” i referohet Teuratit apo një libri tjetër.
- Për më tepër, teksti origjinal arab i Kuranit përdor foljen “shkruajnë”, dhe jo “shtrembërojnë”.
Ajeti nuk thotë se hebrenjtë morën tekstin e Teuratit dhe e ndryshuan atë.
Përkundrazi, një lexim i drejtpërdrejtë sugjeron se ata shkruan një tekst të ri krahas Teuratit dhe më pas pretenduan se ai ishte prej Perëndisë.
Pikërisht këtë, sipas autorit, bënë hebrenjtë. Ata shkruan një libër tjetër të quajtur Talmud — një përmbledhje e debateve hebraike mbi mënyrën se si duhet jetuar — dhe më pas pretenduan se ai kishte autoritet hyjnor.
Të shkruash një libër tjetër krahas Teuratit dhe të pretendosh se ai është shpallur hyjnisht nuk do të thotë se teksti i Teuratit është ndryshuar.
Duke pasur parasysh numrin e madh të ajeteve të tjera të Kuranit që flasin pozitivisht për Teuratin, do të na duhej një ajet më i qartë për të ditur se teksti ishte ndryshuar.
- Duhet të marrim gjithashtu parasysh kontekstin e Sures El-Bekare 2:79.
Ajetet 75–78 që vijnë menjëherë përpara tij thonë se hebrenjtë e kohës së Muhamedit e kuptonin atë që thoshte Teurati dhe më pas debatonin mes tyre nëse duhej t’u tregonin myslimanëve për të.
Ata po mendonin të fshihnin atë që ishte shkruar në Teurat.
Nëse ata e kuptonin Teuratin, debatonin rreth tij dhe dëshironin të fshihnin pjesë të tij, kjo sugjeron se teksti i ruajtur i Teuratit ekzistonte deri në atë kohë.
Për më tepër, sipas tefsireve, hebrenjtë po diskutonin në mënyrë të veçantë për të fshehur nga myslimanët profecitë për Muhamedin në Teurat.
Surja Al-A’raf 7:157 e Kuranit thotë se Teurati përmban këto profeci:
ٱلَّذِينَ يَتَّبِعُونَ ٱلرَّسُولَ ٱلنَّبِىَّ ٱلْأُمِّىَّ ٱلَّذِى يَجِدُونَهُۥ مَكْتُوبًا عِندَهُمْ فِى ٱلتَّوْرَىٰةِ وَٱلْإِنجِيلِ […]
“Ata që ndjekin të Dërguarin, Profetin e pashkolluar, të cilin e gjejnë të shkruar tek ata në Teurat dhe Ungjill […]”
– Surja Al-A’raf 7:157 –
Nëse hebrenjtë e kohës së Muhamedit, në shekullin VII, po përpiqeshin t’i fshihnin profecitë në Teurat, atëherë këto profeci duhet të kenë ekzistuar në Teurat deri në atë kohë.
Përndryshe, ata nuk do të mund të përpiqeshin t’i fshihnin ato.
Si rrjedhim, Teurati — ose të paktën profecitë që përmbante — duhet të ketë qenë i paprekur në kohën e Muhamedit.
Për më tepër, në ajetin 2:79 nuk ka asnjë tregues se pjesë të tjera të Teuratit, siç janë tregimet e profetëve, ishin korruptuar.
Prandaj, Surja El-Bekare 2:79 nuk mëson se teksti i Teuratit ishte i pabesueshëm në kohën e Muhamedit.
Përkundrazi, duket se mëson të kundërtën: konfirmon besueshmërinë e Teuratit në shekullin VII, në vend që ta mohojë atë!
Një tjetër pasazh që përdoret për të argumentuar se teksti i Teuratit ishte korruptuar është Surja El-Maide 5:13.
Duke iu referuar hebrenjve, ajo thotë:
فَبِمَا نَقْضِهِم مِّيثَـٰقَهُمْ لَعَنَّـٰهُمْ وَجَعَلْنَا قُلُوبَهُمْ قَـٰسِيَةًۭ ۖ يُحَرِّفُونَ ٱلْكَلِمَ عَن مَّوَاضِعِهِۦ ۙ وَنَسُوا۟ حَظًّۭا مِّمَّا ذُكِّرُوا۟ بِهِۦ […]
“Për shkak të thyerjes së besëlidhjes së tyre, Ne i mallkuam dhe ua ngurtësuam zemrat. Ata i shtrembërojnë fjalët nga vendet e tyre dhe kanë harruar një pjesë të asaj që u ishte përkujtuar. […]”
— Surja El-Maide 5:13
Disa myslimanë argumentojnë se shprehja “Ata i shtrembërojnë fjalët nga vendet e tyre” i referohet tekstit fizik të Teuratit.
Me fjalë të tjera, ata ndryshuan fjalët e shkruara në libër.
Për më tepër, ata argumentojnë se shprehja “kanë harruar një pjesë” do të thotë se hebrenjtë hoqën pjesë të Teuratit gjatë kopjimit të tij.
Si rezultat, këto pjesë humbën me kalimin e kohës. Megjithatë, duhet të marrim parasysh sa vijon:
-
Ajeti nuk thotë se hebrenjtë e korruptuan tekstin e Teuratit. Ai nuk është specifik dhe madje nuk e përmend fare Teuratin.
-
Siç pamë më parë, vetëm disa ajete më vonë, në të njëjtin kapitull, Teurati që ekzistonte në ditët e Muhamedit quhet “gjykimi i Allahut” (5:43).
Allahu i urdhëroi Njerëzit e Librit t’i bindeshin Teuratit që ekzistonte në atë kohë dhe i quan ata që nuk i binden “jobesimtarë” (5:43–44) dhe “zullumqarë” (5:45).
Prandaj, Surja El-Maide 5:13 ndoshta nuk do të thotë se teksti i Teuratit ishte korruptuar.
Shokët e Muhamedit dhe teologët klasikë islamë argumentojnë se shprehja “Ata i shtrembërojnë fjalët nga vendet e tyre” nuk do të thotë se hebrenjtë e korruptuan tekstin e Teuratit.
Përkundrazi, ata e kuptojnë këtë si faktin se hebrenjtë e keqinterpretuan kuptimin e tekstit.
Teksti i Teuratit mbeti i paprekur, por hebrenjtë i nxorën ajetet jashtë kontekstit dhe kështu e shtrembëruan kuptimin e tekstit.
Në të njëjtën mënyrë duhet të kuptojmë edhe pasazhe si Surja En-Nisa 4:46, e cila thotë
مِّنَ ٱلَّذِينَ هَادُوا۟ يُحَرِّفُونَ ٱلْكَلِمَ عَن مَّوَاضِعِهِۦ […]
“Ndër ata që janë hebrenj, ka disa që i nxjerrin fjalët nga vendet e tyre të drejta
[…]”
— Surja En-Nisa 4:46
Ose Surja Ali Imran 3:78, e cila thotë:
وَإِنَّ مِنْهُمْ لَفَرِيقًۭا يَلْوُۥنَ أَلْسِنَتَهُم بِٱلْكِتَـٰبِ لِتَحْسَبُوهُ مِنَ ٱلْكِتَـٰبِ وَمَا هُوَ مِنَ ٱلْكِتَـٰبِ وَيَقُولُونَ هُوَ مِنْ عِندِ ٱللَّهِ وَمَا هُوَ مِنْ عِندِ ٱللَّهِ وَيَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُونَ
“Me të vërtetë, disa prej tyre e shtrembërojnë Librin me gjuhët e tyre, që ju të mendoni se ajo që thonë është prej Librit, ndërkohë që nuk është prej Librit. Ata thonë: ‘Kjo është prej Allahut’, ndërkohë që nuk është prej Allahut. Dhe kështu ata i atribuojnë Allahut gënjeshtra, duke e ditur.”
— Surja Ali Imran 3:78
Gjithçka që Kurani po thotë në këto pasazhe është se hebrenjtë e paraqitën në mënyrë të gabuar mësimin e Teuratit me anë të fjalëve të tyre.
Ata e shtrembëruan Teuratin me gjuhën e tyre, jo me duart e tyre!
E njëjta gjë mund të ndodhë edhe një të Premte në një xhami.
Një imam që sjell një risi mund të mbajë një predikim që nuk është në përputhje me Kuranin. Nëse e bën këtë, ai e paraqet gabimisht kuptimin e tekstit Kuranor, pa e ndryshuar vetë tekstin.
Të marra së bashku, duhet të arrijmë në përfundimin se këto ajete të Kuranit mësojnë se disa hebrenj e interpretuan gabimisht tekstin e Teuratit gjatë kohës së Muhamedit dhe, në këtë mënyrë, e shtrembëruan kuptimin e tij fillestar.
Por në Kuran nuk mund të gjendet dëshmi për rishkrimin ose manipulimin e vetë fjalëve të shkruara në pergamenë.
Kurani është i qëndrueshëm. Ai nuk mëson në disa pasazhe se Teurati i kohës së Muhamedit ishte i korruptuar dhe në pasazhe të tjera se ishte i besueshëm, siç u diskutua më parë.
Mesazhi i përgjithshëm i Kuranit është i qartë: Teurati që kishin hebrenjtë në shekullin VII — ose të paktën pjesë të mëdha të tij — ishte shpallje e besueshme, e pakorruptuar dhe e shenjtë e Allahut.
Përveç dëshmive që gjenden vetë në Kuran, duhet të pyesim veten se si do të kishin mundur hebrenjtë ta ndryshonin në mënyrë të njëtrajtshme tekstin e Teuratit.
Duhet të kemi parasysh se qindra kopje të Teuratit ekzistonin tashmë disa qindra vjet para lindjes së Muhamedit, të shpërndara në vende të ndryshme në Evropë, Lindjen e Mesme dhe Afrikën e Veriut, ku ishin shpërngulur disa hebrenjë.
(shih më poshtë Figurën 1).
Hebrenjtë që jetonin në këto vende flisnin gjuhë të ndryshme dhe u përkisnin sekteve të ndryshme, të cilat në disa raste madje e kundërshtonin njëra-tjetrën.
Si mund të kishin bashkëpunuar të gjithë së bashku dhe t’i ndryshonin të gjitha kopjet e Teuratit?
Dhe pse do ta kishin bërë këtë?
Siç do të shohim në artikullin vijues, janë zbuluar shumë dorëshkrime të Teuratit që janë shkruar në periudha të ndryshme dhe madje janë përkthyer në gjuhë të ndryshme.
Megjithatë, përmbajtja e dorëshkrimeve është kryesisht e njëjtë.
Atëherë, si mund të kishin arritur hebrenjtë — duke jetuar në vende të ndryshme, duke folur gjuhë të ndryshme dhe shpesh duke qenë armiq me njëri-tjetrin — të ndryshonin dhe falsifikonin në mënyrë të fshehtë qindra kopje të Teuratit në të njëjtën mënyrë, pa lënë as edhe një copëz të vetme prove?
Dhe e gjithë kjo para se të ekzistonte interneti!
Të gjitha këto dëshmi na çojnë në përfundimin se Teurati në shekullin VII — ose të paktën profecitë për Muhamedin, kodi ligjor dhe tregimet e profetëve që përmbante — ishte i besueshëm.
Pyetja më e rëndësishme është kjo:
A mund ta dimë se çfarë thoshte Teurati i pakorruptuar dhe i besueshëm që ekzistonte në shekullin VII?
Nëse nuk mund ta dimë këtë, atëherë gjithçka që kemi diskutuar deri tani bëhet e parëndësishme.
Sepse dikush mund të thotë: “Po, Teurati i kohës së Muhamedit ishte i paprekur, por njerëzit e korruptuan atë pas kohës së tij!”
Kjo do të nënkuptonte se edhe sot kemi një Teurat të korruptuar!
I dashur lexues, ajo që është interesante është se ne mund ta dimë se çfarë thoshte teksti i Teuratit gjatë kohës së Muhamedit dhe para saj! Ju lutem vazhdoni leximin.